Jak bezpiecznie przechowywać kryptowaluty
W krypto nie ma infolinii banku, która cofnie przelew. Jeśli ktoś przejmie Twój portfel, środki zwykle znikają na zawsze. Dobra wiadomość: większości kradzieży da się uniknąć kilkoma nawykami.
Giełda czy własny portfel?
| Na giełdzie | We własnym portfelu | |
|---|---|---|
| Kto ma klucze | giełda | Ty |
| Wygoda | duża, łatwy handel | mniejsza |
| Ryzyko | upadek lub blokada giełdy, włamanie na giełdę | Twój błąd: zgubiony seed, phishing |
| Dla kogo | małe kwoty, aktywny handel | większe kwoty, długie trzymanie |
Powiedzenie „not your keys, not your coins” (nie twoje klucze, nie twoje monety) przypomina, że środki na giełdzie to w praktyce obietnica giełdy, że Ci je wyda. Upadek FTX w 2022 roku pokazał, że ta obietnica potrafi zniknąć z dnia na dzień.
Rozsądny kompromis: na giełdzie trzymaj tylko to, czym aktywnie handlujesz. Resztę trzymaj we własnym portfelu.
Portfel gorący i zimny
- Gorący portfel to aplikacja na telefonie, rozszerzenie przeglądarki albo portfel w aplikacji takiej jak Pump. Jest wygodny na co dzień, ale stale połączony z internetem.
- Zimny portfel to najczęściej portfel sprzętowy, małe urządzenie, które podpisuje transakcje bez wypuszczania klucza do komputera. Najlepszy na większe kwoty.
Portfel sprzętowy kupuj tylko od producenta albo autoryzowanego sprzedawcy, nigdy używany ani z aukcji. Zdarzały się urządzenia z podmienionym oprogramowaniem i „wstępnie ustawionym” seedem. Prawdziwe urządzenie zawsze każe Ci wygenerować nowy seed.
Fraza seed: najważniejsze 12 lub 24 słowa
Fraza seed pozwala odtworzyć portfel na dowolnym urządzeniu. Kto ją zna, ma Twoje pieniądze.
- Zapisz ją na papierze (lub wybij na metalowej płytce, bo jest odporna na ogień i wodę).
- Nigdy cyfrowo: żadnych zdjęć, notatek w telefonie, maili do siebie ani chmury. Złośliwe aplikacje szukają właśnie tego.
- Trzymaj ją w bezpiecznym miejscu. Przy większych kwotach rozważ dwie kopie w dwóch lokalizacjach.
- Nikt uczciwy nigdy nie poprosi Cię o seed: ani support, ani „weryfikacja portfela”, ani airdrop.
Konta na giełdach i mailu
- Weryfikacja dwuetapowa (2FA) przez aplikację (np. Google Authenticator, Authy) albo klucz sprzętowy, a nie SMS. SMS-y da się przejąć, podmieniając kartę SIM.
- Na giełdzie włącz białą listę adresów wypłat i blokadę nowych adresów na 24–48 h, jeśli giełda to oferuje.
- Zabezpiecz maila powiązanego z giełdą równie mocno jak samą giełdę. Kto ma Twojego maila, zresetuje Ci hasła.
- Używaj menedżera haseł i osobnego hasła do każdej usługi.
Na co uważać przy wysyłaniu
- Sprawdzaj sieć. Wysłanie USDT w złej sieci zwykle oznacza bezpowrotną stratę.
- Sprawdzaj cały adres, a nie tylko początek i koniec. Oszuści wysyłają drobne kwoty z adresów łudząco podobnych do Twoich znajomych, licząc, że skopiujesz zły adres z historii (tzw. address poisoning).
- Przy większej kwocie najpierw wyślij mały przelew testowy.
- Uważaj, co podpisujesz. Kliknięcie „zatwierdź” na podejrzanej stronie może dać jej prawo do opróżnienia portfela. Nie łącz portfela z nieznanymi stronami.
Plan „na wszelki wypadek”
Pomyśl, co stanie się z Twoimi kryptowalutami, gdyby coś Ci się stało. Bez seeda rodzina nie odzyska środków. Przy większych kwotach warto zostawić bliskiej osobie instrukcję, gdzie szukać zabezpieczeń. Nie zostawiaj samego seeda na widoku.
- ☐ Na giełdzie tylko to, czym handluję
- ☐ Seed zapisany offline, bez zdjęć i chmury
- ☐ 2FA przez aplikację, nie SMS
- ☐ Mail zabezpieczony tak samo jak giełda
- ☐ Przelew testowy przy większych kwotach
- ☐ Nie podpisuję niczego na nieznanych stronach
Więcej o oszustwach: Jak rozpoznać scam w krypto.
Treść ma charakter edukacyjny i nie stanowi porady inwestycyjnej.